Açıklama
Kars Cevizli Pestil Nedir?
Kars cevizli pestil yöredeki taze meyvelerin odun ateşinde kaynatılarak elde edilen yoğun şırasının dövülmüş ceviz parçalarıyla buluşturulup güneşte ince bir tabaka halinde kurutulmasıyla elde edilen asırlık bir tatlıdır. Cevizli sucukla sıkça karıştırılsa da üretim şekli ve formu tamamen farklıdır pestil ipe dizilmez temiz bezler üzerine incecik serilerek kurutulur ve yaprak formunu alır. Anadolu’nun kışa hazırlık kültürünün en kıymetli parçalarından biri olan bu ürün fabrikasyon gofret ve şekerlemelere kıyasla doğanın sunduğu saf bir mucizedir. Geleneksel yöntemlerle tamamen el emeğiyle hazırlandığı için içerisindeki meyvenin o saf ferahlığını ve cevizin kıtırlığını her lokmada hissedersiniz.
Geleneksel Pestil Nasıl Yapılır
Bu nefis yöresel atıştırmalığın yapımı büyük bir sabır ve geleneksel ustalık gerektirir. İlk olarak hasat edilen taze meyveler genellikle dut veya üzüm ezilerek suları çıkarılır ve büyük bakır kazanlarda odun ateşinde kaynatılır. Şıra yavaş yavaş koyulaşırken içerisine kıvam alması için çok az miktarda doğal buğday nişastası veya un eklenir. Hasuda adı verilen bu yoğun ve sıcak pelte temiz pamuklu bezlerin üzerine spatula yardımıyla incecik ve eşit bir tabaka halinde serilir. Serim işlemi biter bitmez pestil henüz ıslakken üzerine bol miktarda taze ve dövülmüş ceviz içi serpilir. Bezler Kars’ın rüzgarlı ve bol güneşli havasında kurumaya bırakılır. Doğal yollarla kuruyan pestiller bezlerin arkası hafifçe ıslatılarak bezden dikkatlice ayrılır ve katlanarak tüketime hazır hale getirilir.
Cevizli Pestil Özellikleri
Fiziksel olarak yaprak gibi ince esnek ve kolayca katlanabilen bir yapıya sahiptir. Kesildiğinde veya koparıldığında içerisine bolca serpilmiş olan ceviz parçaları net bir şekilde görülür. Kullanılan meyvenin türüne göre rengi açık karamel tonlarından koyu kahverengiye kadar değişiklik gösterebilir. Ağza atıldığında taş gibi sert değildir hafif çiğnenebilir yumuşak bir dokusu vardır ve cevizlerin kıtırlığı bu yumuşak dokuyla harika bir tezat oluşturur. İlave rafine şeker içermediği için meyvenin kendi şekeri sayesinde boğazı yakmayan oldukça hafif ve dengeli bir tat profili sunar.
Doğal Pestilin Faydaları Nelerdir
İçerisindeki doğal meyve özleri ve yoğun ceviz sayesinde tam bir enerji ve şifa kaynağıdır. Cevizin barındırdığı yüksek omega 3 yağ asitleri zihin gelişimini desteklerken kalp sağlığını korumaya büyük ölçüde yardımcı olur. Meyve şırasından gelen doğal demir ve mineraller kansızlık problemi yaşayanlar için harika bir takviye edici gıdadır. Kış aylarında düzenli tüketildiğinde vücut ısısını dengeler ve soğuk algınlıklarına karşı bağışıklık sistemine doğal bir direnç kazandırır. Rafine şekersiz yapısıyla diyet yapanlar veya temiz beslenmeye özen gösterenler için tokluk hissi veren çok kaliteli bir ara öğün alternatifidir.
Nasıl Tüketilir ve Saklanır
Pestil günün her saatinde doğrudan afiyetle tüketilebilecek son derece pratik bir üründür. Katlı formundan küçük parçalar kopararak sade Türk kahvesinin veya demli bir çayın yanında misafirlerinize sunabileceğiniz çok şık ve yöresel bir ikramlıktır. Çocukların beslenme çantalarına sağlıklı bir enerji kaynağı olarak eklenebilir. Saklama koşullarında ise ürünün nemden ve aşırı sıcaktan kesinlikle korunması gerekir. Doğrudan güneş ışığı almayan serin kuru ve karanlık bir kiler ortamında pamuklu bez torbalarda veya hava almayan cam kavanozlarda saklanması en idealidir. Buzdolabında bekletilmesi ürünün sertleşmesine ve doğal esnekliğini kaybetmesine yol açacağından tavsiye edilmez.
Sık Sorulan Sorular (S.S.S.)
Cevizli sucuk ile cevizli pestil aynı şey mi?
Hayır ikisinde de meyve şırası ve ceviz kullanılsa da üretim şekilleri farklıdır. Sucukta cevizler ipe dizilip şıraya batırılırken pestilde şıra beze incecik serilir ve cevizler üzerine serpilerek yaprak formunda kurutulur.
Pestilin içinde ilave şeker kullanılıyor mu?
Geleneksel yöntemlerle hazırlanan hakiki bir pestilin içerisinde kesinlikle endüstriyel rafine şeker bulunmaz. Ürünün tatlılığı tamamen yapımında kullanılan taze meyvelerin kendi doğal şekerinden gelir.
Zamanla pestilin üzerinde neden beyazlama olur?
Doğal pestiller uzun süre beklediğinde içerisindeki meyve şekeri yavaş yavaş yüzeye çıkarak hafif bir pudralanma veya kristalleşme yapabilir. Bu bozulma belirtisi değildir aksine ürünün doğal meyve şekerinden yapıldığının en güzel kanıtıdır güvenle tüketilebilir.
Pestili buzdolabında saklamalı mıyım?
Doğal meyve ve nişasta içerdiği için buzdolabının soğuk havası pestilin taş gibi sertleşmesine neden olur. Her zaman oda sıcaklığında serin ve nemsiz bir ortamda saklamanız yumuşak dokusunu koruması için yeterlidir.
